Niemcy nie są krajem, który od razu przychodzi na myśl w kontekście bezglutenowych podróży, a jednak to właśnie tutaj działa jedna z najstarszych organizacji certyfikujących w Europie. Deutsche Zöliakie-Gesellschaft (DZG) nadaje licencję na przekreślony kłos od 1989 roku i jest niemieckim odpowiednikiem systemów, które pojawiały się już wcześniej w serii — przy okazji austriackiego podklastra, opisanego w poprzednim wpisie. Nowy niemiecki rozdział serii „Bezgluten w podróży” otwiera Berlin bez glutenu — miasto, które w międzynarodowych rankingach restauracji bezglutenowych wypada zaskakująco dobrze na tle innych stolic Europy Środkowej.
Berlin w globalnym rankingu miast bezglutenowych
Serwis FindMeGlutenFree, jedna z największych na świecie baz restauracji dla osób z celiakią, umieszcza Berlin na 39. miejscu w globalnym rankingu miast bezglutenowych. W samym mieście działa 20 w pełni dedykowanych miejsc — 12 restauracji i 8 piekarni, w których gluten nie pojawia się w żadnym momencie procesu produkcji. To wynik nietypowo wysoki dla miasta tej części Europy i wynika w dużej mierze z wielokulturowego charakteru berlińskiej gastronomii, gdzie klasyczne niemieckie smaki spotykają się z kuchnią włoską, wietnamską, brazylijską czy meksykańską.
Piekarnie, w których nie trzeba pytać o krzyżowe zanieczyszczenie
- Glutanada (Kreuzberg) — miejsce w całości bezglutenowe. Oprócz świeżego chleba i drożdżówek serwuje dania na słodko i wytrawnie, w tym naleśniki oraz kluski typu spätzle przygotowywane bez odrobiny pszennej mąki.
- Café Velicious — model zbliżony do Glutanady, wzbogacony o wegańską kartę. Większość ciast, wypieków i śniadań jest tu jednocześnie bezglutenowa i roślinna.
- AERA Bakery — wszystko wychodzące z pieca powstaje bez glutenu. Piekarnia nie wydziela osobnej, „bezpiecznej” części menu, więc ryzyko pomyłki personelu jest mniejsze niż w miejscach mieszanych.
Powyższa lista opiera się na aktualnych w chwili pisania wpisach w bazach dla osób z celiakią. Oferta i status „w pełni bezglutenowy” potrafią się zmieniać z dnia na dzień, dlatego przed wizytą warto na miejscu lub telefonicznie potwierdzić, że dane miejsce nadal działa w tym samym trybie.
Włoska trattoria bez glutenu i bez laktozy
Oficjalny portal turystyczny miasta, visitBerlin.de, opisuje Trattoria Senza jako pierwszą berlińską restaurację włoską, która od początku budowała całe menu wokół eliminacji glutenu i laktozy (status na dzień publikacji tego artykułu — takie tytuły „pierwszeństwa” bywają aktualizowane, warto to zweryfikować przed wizytą). W praktyce oznacza to całą kartę dań głównych bez pszenicy i nabiału, a nie tylko kilka oznaczonych pozycji przy standardowym menu. W podobnym duchu działa Taqueria Mexa we Friedrichshain — serwuje meksykańskie tortille kukurydziane wypiekane na miejscu, naturalnie bezglutenowe.
Kuchnia azjatycka jako naturalny sojusznik
Berlińska scena wietnamska i tajska bywa dla osób na diecie bezglutenowej łatwiejsza niż tradycyjna niemiecka. Ryżowe makarony, świeże warzywa i sosy na bazie ryby pojawiają się w wielu daniach naturalnie, bez potrzeby modyfikowania przepisu. Warto jednak zapytać obsługę o konkretny sos sojowy — część importowanych wariantów zawiera pszenicę, mimo że smakowo niczym się nie różnią od bezglutenowych odpowiedników.
Co warto wiedzieć przed wyjazdem do Berlina
- Niemiecka etykieta „glutenfrei” podlega tej samej unijnej normie 20 ppm, która obowiązuje w całej Unii Europejskiej, więc oznaczenia na produktach pakowanych są w pełni wiarygodne i nie trzeba ich dodatkowo sprawdzać.
- DZG prowadzi program szkoleń i certyfikacji dla gastronomii, ale objętych nim restauracji jest w całych Niemczech wciąż niewiele — większość bezpiecznych miejsc w Berlinie to niezależne, w pełni dedykowane piekarnie i kawiarnie, nie restauracje z formalnym certyfikatem.
- Duże sieci supermarketów, Rewe i Edeka, mają rozwinięte działy produktów bezglutenowych obecne praktycznie w każdej berlińskiej filii, co ułatwia samodzielne zakupy między odwiedzanymi miejscami.
- W dedykowanych piekarniach i kawiarniach personel zwykle rozumie temat zanieczyszczenia krzyżowego i traktuje go poważnie, więc to naturalny wybór na pierwszy i ostatni posiłek dnia.
Berlin bez glutenu to w tej serii miasto z największą liczbą w pełni dedykowanych miejsc skoncentrowaną w jednej lokalizacji — więcej niż opisywane wcześniej Wiedeń czy Zagrzeb.
Zanim wyruszysz dalej
Kto zastanawia się, dlaczego akurat 20 ppm jest granicą bezpieczeństwa i co dokładnie kryje się pod pojęciem śladowych ilości glutenu, znajdzie pełne wyjaśnienie w artykule o tym, co faktycznie zawiera gluten, oraz o tym, które produkty bywają nim zanieczyszczone przypadkowo. Berlin to tylko pierwszy przystanek na niemieckiej trasie tej serii — w kolejnych artykułach pojawi się Monachium ze swoją bawarską kuchnią piwną, a także portowy Hamburg, gdzie działa jeden z najbardziej rozpoznawalnych bezglutenowych łańcuchów piekarniczych w całym kraju.
Doświadczony dziennikarz i autor, specjalizujący się w bieżących wiadomościach i recenzjach kulinarnych. Monitoruje wydarzenia kulinarne od ponad 5 lat.
